New issue

2023, №: 6

More

Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана

Paper
Authors
  1. Уманова Н.Д., Омуров Ж.М
  2. Уманова Н.Д., Омуров Ж.М
  3. N.D. Umanova, J.M. Omurov
Title
  1. ВЛИЯНИЕ НА ЭКОСИСТЕМУ УВЕЛИЧЕНИЯ ДИКОРАСТУЩЕГО КУСТАРНИКА КАРАГАНА В СУУСАМЫРСКОЙ ДОЛИНЕ
  2. СУУСАМЫР ӨРӨӨНҮНДӨГҮ «АЛТЫГАНА» ЖАПАЙЫ БАДАЛ ӨСҮМДҮГҮНҮН КӨБӨЙҮҮСҮНҮН НЕГИЗИНДЕ ЭКОСИСТЕМАГА ТИЙГИЗГЕН ТААСИРИ
  3. THE IMPACT ON THE ECOSYSTEM OF THE WILD SHRUBS OF KARAGANA (ALTYGANA) ON THE BASIS OF THEIR WIDE SPREAD IN THE SUUSAMYR VALLEY
Abstract
  1. В этой статье обсуждается ценность пастбищных угодий и их влияние на сельское хозяйство, а также проблема в Суусамырской долине, связанная с широким распространением дикорастущего кустарника карагана на этих естественных пастбищах. В статье кратко описаны определения бесполезных, не съедобных и вредных растений, сделанные учеными. В статье также содержится информация о широком распространении дикорастущего кустарника карагана вдоль горных склонов Суусамырской долины, что приводит к резкому вытеснению мелких кормовых культур и, воздействуя на сельское хозяйство, человека и скота, также влияет на состояние экосистему этой долины. Также описывается процентное содержание объема караганы в различных местах в зависимости от частоты в долине. Дается информация об уничтожении ненужных кустарников на пастбищах, повышении продуктивности полезных растений, а также о правильном использовании пастбищных площадей. Отмечается важность организации эффективных мер, направленных на сокращение и искоренение дикорастущего кустарника карагана.
  2. Макалада жайыт жерлеринин баалуулугу жана анын айыл-чарбага тийгизген таасири, ошондой эле табигый жайытка бай Суусамыр өрөөнүндөгү көйгөйлүү маселеге айланып бараткан “алтыгана” жапайы бадал өсүмдүгү айтылган. Пайдасыз, желбеген, зыян алып келүүчү өсүмдүктөргө берилген окумуштуулардын аныктамасы кыскача баяндалган. Суусамыр өрөөнүндөгү “алтыгана” жапайы бадал өсүмдүгүнүн өрөөндү бойлоп тоо этегине жайылып өсүү менен бирге тегерегиндеги майда тоют чөптөрдү кескин түрдө кысып жоготуу касиетине ээ болуп, айылчарбага, адамга, малга терс таасирин тийгизип, бул өрөөндүн экосистемасына жана анын бузулушуна алып келүү жөндөмдүүлүгү жөнүндө маалымат берилген. Ошондой эле, өрөөн ичиндеги алтыгананын ээлеген көлөмүнүн пайызы ар кайсы тилкелерде (участок) жыштыгына жараша өсүшү көрсөтүлгөн. Жайыт жерлерин зыяндуу, пайдасыз бадалдардан арылтуу, пайдалуу чөптөрдүн өндүрүмдүүлүгүн жогорулатуу жана ошондой эле жайыт жерлерин туура пайдалануу берилген. “Алтыгана” жапайы бадал өсүмдүгүн азайтууга жана жок кылууга иш-чараларды майнаптуу жүргүзүү белгиленди.
  3. The value of pasture areas and their influence on the agriculture, as well as the problem in the Suusamyr valley related to the wide spread of karagana wild shrub on these natural rangelands are discussed in this article. Definitions for useless, non-eatable and harmful plants made by the scientists are briefly described in the article. The article also contains information on the wide spread of the karagana wild shrub along the mountain downhills of the Suusamyr valley is starting a sharp displace of small forage crops and by affecting the agriculture, human and livestock is also affecting the state of the ecosystems of this valley. Also, it is described the percentage of the volume of karagana in various sites according to frequency in the valley. Information on the removal of unnecessary shrubs on the pasture lands, increasing of productivity of useful plants as well as duly usage of the pasture areas is given. It is noted the importance of organization of efficient measures addressed to the reduction and eradication of the karagana wild shrub.
Keywords
  1. экосистема, экология, карагана, полоса, заразная эктима, свойства, редкость, пастбищная трава.
  2. экосистема, экология, алтыгана, тилке, контагиоздук эктима, касиеттүү, сейрек, жайыт чөптөрү
  3. ecosystem, ecology, karagana, strip, contagious ecthyma, properties, rare, pasture grass.
Authors info
  1. Уманова Нургиз Давлетбековна, Кыргызский государственный технический университет им. И.Раззакова, г.Бишкек, Кыргызская Республика, старший преподаватель. Омуров Жыргалбек Макешович, Кыргызский государственный технический университет им. И.Раззакова, г.Бишкек, Кыргызская Республика, кандидат технических наук, доцент.
  2. Уманова Нургиз Давлетбековна, И.Раззаков атындагы Кыргыз мамлекеттик техникалык университети, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, ага окутуучу. Омуров Жыргалбек Макешович, И.Раззаков атындагы Кыргыз мамлекеттик техникалык университети, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, техника илимдеринин кандидаты, доцент
  3. Nurgiz Umanova, Kyrgyz state technical university by name of I.Razzakov Bishkek, Kyrgyz Republic, senior lecturer. Jyrgalbek Omurov, Kyrgyz state technical university by name of I.Razzakov Bishkek, Kyrgyz Republic, candidate of technical sciences, associate professor.
Pdf
DOI
  • DOI:10.26104/NNTIK.2019.45.557
  • Citing
  • Уманова Н.Д., Омуров Ж.М ВЛИЯНИЕ НА ЭКОСИСТЕМУ УВЕЛИЧЕНИЯ ДИКОРАСТУЩЕГО КУСТАРНИКА КАРАГАНА В СУУСАМЫРСКОЙ ДОЛИНЕ. Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана. 2020. №. 1. C. 33-36