Жаңы саны

2019, №: 11

Кененирээк

Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана

Макала
Авторлор
  1. Сатаров С.С., Аламанов С.К., Абдыжапар уулу С., Ли Яоминг
  2. Сатаров С.С., Аламанов С.К., Абдыжапар уулу С., Ли Яоминг
  3. S.S. Satarov, S.K. Alamanov, Abdyzhapar uulu S., Li Yaoming
Макаланын аты
  1. ГИС-МОДЕЛЬ БАССЕЙНОВ РЕК КОЧКОРСКОЙ ДОЛИНЫ (Гидрография и морфометрия)
  2. КОЧКОР ӨРӨӨНҮНҮН ДАРЫЯ БАCСЕЙНДЕРИНИН ГИС-МОДЕЛИ (Гидрография жана морфометрия)
  3. GIS-MODEL OF RIVER BASINS OF KOCHKOR VALLEY (Hydrography and morphometry)
Аннотация
  1. Статья посвящена решению задачи моделирования малого речного стока на примере бассейна реки Кочкор. Определение гидрологических и морфометрических ха-рактеристик малых водосборных бассейнов главных рек и их малых притоков был основан на цифровых моделях рельефа и результатов модели с использованием мето-дик ГИС-технологий. На основе алгоритма построения водосборных бассейнов различного порядка для каждого элемента гидрологической сети выполнено цифровое моделирование рельефа бассейна реки Кочкор с учетом растровой модели и векторных объектов. По методу Хортона–Стралера в бассейне р. Кочкор выделены доли-ны от 1 го до 8 го порядка.Результаты моделирования морфометрических и гидрологических характеристик апробированы в малых бассейнах водотоков на разных категориях рельефа территории бассейнов притоков и магистральной р. Кочкор.
  2. Макала Кочкор суусунун алабындагы суулардын агы-мын моделдештирүү маселелерине багытталган. Суу объекттеринин типтештирүүдө ГИС технологиялардын колдонуу ыкмасы менен моделдештирүүнүн жыйынтык-тары көрсөтүлдү. Өрөөндөгү негизги суулардын жана куймалардын алаптарынын рельефинин гидрологиялык жана морфометриялык мүнөздөмөлөрүн ГИС техноло-гиянын ыкмасы менен санариптик моделдештирүүнүн негизги гидрологиялык маселелерин чечүү мүмкүнчү-лүктөрүнө баа берилди. Изилдөө аймагынын рельефинин санариптик моделдөөдө, растрдык моделдөө жана век-тордук обьектилерди эске алуу менен гидрологиялык тармактын суу алаптарынын түрдүү типтерин аныктоо алгоритминин баскыстары иштелип чыкты. Кочкор дарыясынын алабынын Хортон-Сталлердин методу менен 1 ден 8 ге чейинки баскычтар такталды. Аймак куймасы бассейндеринде жана жардам берүү-stralnoy сыйкырчы-лык кылган дин б ар түрдүү категориялары боюнча суу курстардын чакан пулдарга сыналган моделдөөнүн мор-фометриялык жана гидрологиялык мүнөздөмөлөрү на-тый¬жалары Кочкор дырясында.
  3. This paper was devoted to the modeling of small river flows; we took the Kochkor River Basin as an example of such modeling. Our model was based on the digital visualizing simulation using GIS-applications to estimate the hydrological and morphometric characteristics of the Kochkor River Basin. The constructing algorithm of the small watershed basins was based on digital modeling of the Basin, where we identified eight basin’s classes using the Horton-Straler gradation method. The results of modeling morphometric and hydrological characteristics were tested in small basins of watercourses in different categories of the relief of the territory of the tributary basins and the mainland. Kochkor
Негизги сөздөр
  1. речной сток, рельеф, бассейн реки Кочкор, геоинформаци-онные системы, моделирование, изменение климата, экология..
  2. суу агымы, рельеф, Кочкор дарыя¬нын бассейни, геоинформациялык системалар (ГИС), мо¬дел¬дештирүү, климаттын өзгөрүүсү, экология.
  3. river stream, relief, Kochkor river Basin, GIS, modeling, cli-mate change, ecology.
Авторлор жөнүндө маалымат
  1. Сатаров Сагынбек Суранчиевич, Кыргыз Республикасы-нын Улуттук илимдер академиясы, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, академик М.М. Адышев атын-дагы Геология институту, кенже илимий кызматкер. Аламанов Саламат Кулембекович, Кыргыз Республика-сынын Улуттук илимдер академиясы, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, академик М.М. Адышев атындагы Геология институту, география илимдеринин кандитаты, профессор. Ли Яоминг, Борбордук Азиядагы экология жана айлана-чөйрө боюнча илимий-изилдөө борбору, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы. Абдыжапар уулу Саламат, Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясы, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, академик M.M. Адышев атындагы Гео-логия институту, PhD (физикалык география).
  2. Сатаров Сагынбек Суранчиевич, Национальная акаде-мия наук Кыргызской Республики, г.Бишкек Кыргыз-ская Республика, Институт геологии им. академика М.М. Адышева, магистр наук, младший научный со-трудник. Аламанов Саламат Кулембекович, Национальная ака-демия наук Кыргызской Республики, г.Бишкек, Кыр-гызская Республика, Институт геологии им. академи-ка М.М. Адышева, кандидат географических наук, профессор. Ли Яоминг, Научно-исследовательский центр экологии и окружающей среды Центральной Азии, г.Бишкек, Кыргызская Республика. Абдыжапар уулу Саламат, Национальная академия наук Кыргызской Республики, г.Бишкек Кыргызская Республика, Институт геологии им. академика М.М.Адышева PhD (физическая география).
  3. Sagynbek Satarov, national Academy of Sciences of the Kyrgyz Republic, Bishkek, the Kyrgyz Republic, Institute of Geology by name of academician M.M.Adyshev, junior researcher. Salamat Alamanov, national Academy of Sciences of the Kyrgyz Republic, Bishkek, Kyrgyz Republic, Institute of Geology by name of academician M.M.Adyshev, candidate of geographical sciences, professor. Lee Yaoming, Research center for ecology and environment of Central Asia, Bishkek, Kyrgyz Republic. Abdyzhapar uulu Salamat, National Academy of Sciences of the Kyrgyz Republic, Bishkek, the Kyrgyz Re-public, Institute of Geology by name of academician M.M.Adyshev, Ph.D. (physical geography).
Pdf версиясы
DOI
  • 10.26104/NNTIK.2019.45.557
  • Цитаталоо
  • Сатаров С.С., Аламанов С.К., Абдыжапар уулу С., Ли Яоминг ГИС-МОДЕЛЬ БАССЕЙНОВ РЕК КОЧКОРСКОЙ ДОЛИНЫ (Гидрография и морфометрия). Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана. 2019. №. 4. C. 61-64