Жаңы саны

2018, №: 10

Кененирээк

Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана

Макала
Авторлор
  1. Смаилов Э.А., Арапбаев Р.Н., Смаилова Х.Э., Калбаева Д., Кочконбаева А.А.
  2. Смаилов Э.А., Арапбаев Р.Н., Смаилова Х.Э., Калбаева Д., Кочконбаева А.А.
  3. E.A. Smailov, R.N. Arapbaev, Kh.E. Smailova, D. Kalbaeva, A.A. Kochkonbaeva
Макаланын аты
  1. МЕХАНИЗАЦИЯ ВОЗДЕЛЫВАНИЯ И ПРОИЗВОДСТВО РИСА В СТРАНАХ ЦЕНТРАЛЬНОЙ И ЗАПАДНОЙ АЗИИ
  2. БОРБОРДУК ЖАНА БАТЫШ АЗИЯ ӨЛКӨЛӨРҮНДӨ КҮРҮЧТҮ АЙДООНУН ЖАНА ӨНДҮРҮҮНҮН МЕХАНИЗАЦИЯСЫ
  3. MECHANIZATION OF CULTIVATION AND RICE PRODUCTION IN CENTRAL AND WESTERN ASIA
Аннотация
  1. В Кыргызстане, за последние 10 лет, площади посева риса увеличились в 4 раза, а валовый сбор в 12 раз, а если ана¬лизировать производство риса в Кыргызстане в 2017 году в сравнении с 1993 годом, то посевные площади увели-чи¬лись в 4,4 раза и составили 10704 га, урожайность увели¬чи¬лась в 3,2 раза и составила 35,1 ц/га, а валовый сбор в 2017 году составил 38,2 тыс. тонн, увеличение в 14,2 раза в сравнении с 1993 годом. Поэтому дальнейшее увеличение производства риса в Кыргызстане, будет связана с созда¬ни¬ем логистических центров по рису, обеспечивающих сохра¬не¬ние его качества и уникальность риса возделывае¬мых в разных зонах, где возделываются различные сорта риса отличающихся по питательности, диетическим пока¬за¬телями и качеству. Одновременно с этим возникает не¬об¬ходимость решение вопросов механизации трудоемких про¬цессов в возделывании и производстве риса в Кыргыз¬ста¬не. Поэтому в данной статье изложены современное состояние и направление развития механизации возделыва¬ния и производства риса в странах Средней и западной Азии а также определены пути увеличения производства риса в Кыргызстане и направления развития вопросов ме¬ха¬низации возделывания и послеуборочной доработки его с учетом качественных особенностей сортов возделывае¬мых в Кыргызстане.
  2. Кыргызстанда акыркы 10 жылда күрүчтү айдоо аян¬ты 4 эсеге, эгиндин жалпы түшүмү 12 эсеге көбөйдү. 2017-жылда Кыргызстанда өндүрүлгөн күрүчтү 1993-жылда өс¬түрүлгөн күрүч менен салыштырып карасак, айдоо аянт¬тары 4,4 эсеге өсүп, 10704 га түздү, түшүмдүүлүк 3,2 эсеге өсүп, 35,1 ц/га, ал эми 2017-жылы эгиндин жалпы тү¬шү¬мү 38,2 миң тоннаны түздү, өсүү 1993-жылга салыш¬тыр¬ганда 14,2 эсе жогору болду. Ошондуктан мындан ары Кыргызстанда күрүчтү өндүрүү күрүч боюнча логистика¬лык борборлорду түзүү менен байланышат. Анткени алар ар кандай жер тилкелеринде (азыктандыруучулугу, диета¬лык көрсөткүчтөрү жана сапаты боюнча айырмаланган кү-рүчтүн ар кандай сорттору өстүрүлгөн) айдалган кү¬рүч-түн сапатын жана уникалдуулугунун сакталуусун кам¬сыз-да¬шат. Ушуну менен бир эле мезгилде Кыргызстанда күрүчтү айдоо жана өстүрүүдөгү эмгекти көп талап кы-луу¬чу процесстеринде механизациялоо маселелерин чечүү за¬рылчылыгы келип чыгат. Ошондуктан бул макалада Орто жана батыш Азия өлкөлөрүндө күрүчтү айдоону жана өндүрүүнү механизациялоонун азыркы абалы жана өнүктүрүүнүн багыты баяндалды, ошондой эле Кыргыз-стан¬да күрүчтү өндүрүүнү жогорулатуунун жолдору, аны айдоо жана түшүмдөн кийинки кемчиликтерди иштеп чы¬гуу механизациясынын маселелерин өнүктүрүүнүн багыт¬та¬ры Кыргызстанда айдалган сорттордун сапаттык өз¬гө¬чөлүктөрүн эсепке алуу менен аныкталды.
  3. In Kyrgyzstan, over the past 10 years, rice fields have increased 4 times, and gross harvest 12 times, and if you analyze rice production in Kyrgyzstan in 2017 compared with 1993, the acreage increased 4.4 times and amounted to 10704 hectares, the yield increased 3.2 times and amounted to 35.1 centners per hectare, and the gross harvest in 2017 amounted to 38.2 thou¬sand tons, an increase of 14.2 times compared with 1993. There¬fore, a further increase in rice production in Kyrgyzstan will be associated with the creation of rice logistics centers ensuring the preservation of its quality and the uniqueness of rice cultivated in different zones where different types of rice are cultivated, differing in nutrition, dietary parameters and quality. At the same time, there is a need to address the mechanization of labor-intensive processes in the cultivation and production of rice in Kyrgyzstan. Therefore, this article outlines the current state and direction of the development of the mechanization of rice cultivation and production in the countries of Central and West Asia, as well as ways to increase rice production in Kyrgyzstan and the direction of development of the mechanization of cultivation and post-harvest processing, taking into account the quality characteristics of cultivars cultivated in Kyrgyzstan
Негизги сөздөр
  1. рис, посев, посадка, обработка поч¬вы, междурядная обработка, уборка, комбайн, посадочные машины, способы уборки, сушка зерновки шалы.
  2. : күрүч, айдоо, отургузуу, жерди иш¬теп чыгуу, катар аралыктык иштетүү, жыйноо, комбайн, отургузуучу машиналар, жыйноонун ыктары, шалы дан¬да¬рын кургатуу.
  3. rice, sowing, planting, tillage, inter-row pro¬ces¬sing, harvesting, harvester, planting machines, harvesting methods, drying granules shawls.
Авторлор жөнүндө маалымат
  1. Смаилов Эльтар Абламетович, Ошский технологический университет имени академика М.М.Адышева, г.Ош, Кыргызская Республика, доктор сельскохозяйственных наук, профессор. Арапбаев Р.Н., Ошский государственный университет, г.Ош, Кыргызская Республика, кандидат технических наук, доцент. Смаилова Хошида Эльтаровна, Ошский технологический университет имени академика М.М. Адышева, г.Ош, КР, аспирант. Калбаева Динара, Ошский технологический университет имени академика М.М. Адышева, г.Ош, Кыргызская Республика, аспирант. Кочконбаева А.А., Ошский технологический университет имени академика М.М. Адышева, г.Ош, Кыргызская Республика, аспирант.
  2. Смаилов Эльтар Абламетович, Академик М.М.Адышев атындагы Ош технологиялык университети, Ош шаары, Кыргыз Республикасы, айыл чарба илимдеринин доктору, профессор. Арапбаев Р.Н., Ош мамлекеттик университети, Ош шаары, Кыргыз Республикасы, техника илимдеринин кандидаты, доцент. Смаилова Хошида Эльтаровна, Академик М.М.Адышев атындагы Ош технологиялык университети, Ош шаары, КР, аспирант. Калбаева Динара, Академик М.М.Адышев атындагы Ош технологиялык университети, Ош шаары, Кыргыз Республикасы, аспирант. Кочконбаева А.А., Академик М.М.Адышев атындагы Ош технологиялык университети, Ош шаары, Кыргыз Республикасы, аспирант.
  3. Eltar Smailov, Osh technological university by name of academician M.Adyshev, Osh, Kyrgyz Republic, doctor of agricultural sciences, professor. R. Arapbaev, Osh state university, Osh, Kyrgyz Republic, candidate of technical sciences, associate professor. Koshida Smailova, Osh technological university by name of academician M.Adyshev, Osh, Kyrgyz Republic, postgraduate student. Dinara Kalbaeva, Osh technological university by name of academician M.Adyshev, Osh, Kyrgyz Republic, postgraduate student. A. Kochkonbaeva, Osh technological university by name of academician M.Adyshev, Osh, Kyrgyz Republic, postgraduate student.
Pdf версиясы
DOI
  • None
  • Цитаталоо
  • Смаилов Э.А., Арапбаев Р.Н., Смаилова Х.Э., Калбаева Д., Кочконбаева А.А. МЕХАНИЗАЦИЯ ВОЗДЕЛЫВАНИЯ И ПРОИЗВОДСТВО РИСА В СТРАНАХ ЦЕНТРАЛЬНОЙ И ЗАПАДНОЙ АЗИИ. Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана. 2018. №. 6. C. 9-16