New issue

2023, №: 7

More

Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана

Paper
Authors
  1. Намазова Б.С., Байдинов Т.Б., Карымшакова Ж.И.
  2. Намазова Б.С., Байдинов Т.Б., Карымшакова Ж.И.
  3. B. Namazova, T. Baidinov, Zh. Karymshakova
Title
  1. ИССЛЕДОВАНИЕ ГЕТЕРОГЕННЫХ РАВНОВЕСИЙ И СВОЙСТВ ТВЕРДЫХ ФАЗ В СИСТЕМАХ ИЗ АЦЕТАТОВ КОБАЛЬТА, МЕДИ, N, N-ДИМЕТИЛФОРМАМИДА И ВОДЫ ПРИ 25о С
  2. КОБАЛЬТТЫН, ЖЕЗДИН АЦЕТАТТАРЫ, N, N-ДИМЕТИЛФОРМАМИД ЖАНА СУУДАН ТУРГАН СИСТЕМАЛАРДАГЫ 25о С ДАГЫ ГЕТЕРОГЕНДИК ТЕⱧ САЛМАКТУУЛУКТАРДЫ ЖАНА КАТУУ ФАЗАЛАРДЫН КАСИЕТТЕРИН ИЗИЛДӨӨ
  3. STUDY OF HETEROGENEOUS EQUILIBRIUMS AND PROPERTIES OF SOLID PHASES IN SYSTEMS FROM COBALT, COPPER ACETATES, N, N-DIMETHYLFORMAMIDE AND WATER AT 25о С
Abstract
  1. Изотермическим методом при 25оС изучены растворимость и твердые фазы в системах Cо(СН3СОO)2 - НCON- (CH3)2 - H2O и Cu(СН3СОO)2 - НCON(CH3)2 - H2O. Выделены конгруэнтно растворимое Cо(СН3СОO)2∙2HCON(СH3)2 и инконгруэнтно растворимое Cu (СН3СОO)2∙2HCON(СH3)2 соединения, определены концентрационные условия их кристаллизации в системах. Исследованы ИК-спектры поглощения соединений, в которых полоса валентных колебаний карбонильной группы ν(CO) смещается в длинноволновую область от 1685 см-1 до 1610 и 1601 см-1, а полоса валентных колебаний группы ν(C-N) смещается в коротковолновую область от 1390 см-1 до 1411 и 1444 см-1. Такие изменения в ИК-спектрах поглощения свидетельствуют о том, что молекулы N,N-диметилформамида координированы с ионами кобальта и меди через атом кислорода карбонильной группы. На основании данных ИКспектров поглощения приведены предполагаемые строения комплексных соединений. С помощью программы HyperChem определены оптимизированные конфигурации комплексов кобальта и меди. Полученные данные показывают, что две молекулы N,N-диметилформамида монодентатно координируются к атомам кобальта и меди через атом кислорода карбонильной группы, и установлено, что это хорошо согласуется с данными ИК-спектров поглощения.
  2. 25оСда Cо(СН3СОO)2 - НCON(CH3)2 - H2O жана Cu(СН3 СОO)2 - НCON(CH3)2 - H2O системаларындагы эригичтик жана катуу фазалар изотермикалык метод боюнча изилденген. Сууда конгруэнттүү эриген Cо(СН3СОO)2∙2HCON(СH3) жана инконгруэнттүү эриген Cu (СН3СОO)2∙2HCON(СH3)2 бирикмелер бөлүнүп алынып, алардын системалардагы кристаллдашуусунун концентрациялык шарттары аныкталган. Бирикмелердин ИК-сиӊирүү спектрлери изилденип, анда карбонил тобунун ν(CO) валенттик термелүү тилкеси 1685 см-1 ден 1610 жана 1601 см-1 ге чейин узун толкундуу аймакка, ал эми ν(С-N) тобунун валенттик термелүү тилкеси 1390 см-1 ден 1411 жана 1444 см-1 ге чейин кыска толкундуу аймакка жылышкандыгы аныкталган. ИК-сиӊирүү спектрлериндеги мындай өзгөрүүлөр N,N-диметилформамиддин молекулалары кобальттын жана жездин иондоруна карбонил тобунун кычкылтек атому аркылуу координациялангандыгы жөнүндө маалымдайт. ИК сиӊирүү спектрлеринин маалыматтарынын негизинде комплекстик бирикмелердин болжолдуу түзүлүштөрү берилген. HyperChem программасын колдонуу менен кобальттын жана жездин комплекстик бирикмелеринин оптималдаштырылган конфигурациялары аныкталган. Алынган маалыматтар N,N-диметилформамиддин эки молекуласы кобальттын жана жездин атомдоруна карбонил тобунун кычкылтек атому аркылуу монодентаттуу координациялангандыгын көрсөтүп, ИК сиӊирүү спектрнин маалыматтары менен жакшы шайкеш келе тургандыгы аныкталды.
  3. Solubility and solid phases in the systems Co(CH3COO)2 - HCON(CH3)2 - H2O and Cu(CH3COO)2 - HCON(CH3)2 - H2O were studied by isothermal method at 25°C. The congruently soluble Co(CH3COO)2∙2HCON(CH3)2 and incongruently soluble Cu(CH3 COO)2∙2HCON(CH3)2 compounds were isolated, and the concentration conditions for their crystallization in the systems were determined. The IR absorption spectra of compounds in which the ν(CO) carbonyl group stretching vibration band shifts to the long wavelength region from 1685 cm–1 to 1610 and 1601 cm–1, and the ν(C– N) group stretching vibration band shifts to the short wavelength region from 1390 cm-1 to 1411 and 1444 cm-1. Such changes in the IR absorption spectra indicate that N, N-dimethylformamide molecules are coordinated with cobalt and copper ions through the oxygen atom of the carbonyl group. Based on the data of IR absorption spectra, the proposed structures of the complex compounds are given. Using the HyperChem program, optimized configurations of cobalt and copper complexes were determined. The data obtained show that two molecules of N, N-dimethylformamide are monodentately coordinated to the cobalt and copper atoms through the oxygen atom of the carbonyl group, and it was found that this is in good agreement with the data of the IR absorption spectra.
Keywords
  1. ацетат кобальта, ацетат меди, N, N - диметилформамид, растворимость, координационные соединения, ИК-спектры, оптимальные конфигурации комплексов.
  2. кобальттын ацетаты, жездин ацетаты, N, N-диметилформамид, эригичтик, координациялык бирикмелер, кванттык-химиялык эсептөө, комплекстик бирикмелердин оптималдуу конфигурациялары.
  3. cobalt acetate, copper acetate, N, N-dimethylformamide, solubility, coordination compounds, IR-spectrа, optimal configurations of complexes.
Authors info
  1. Намазова Батима Сабыровна, Национальная Академия наук Кыргызской Республики, г.Бишкек, Кыргызская Республика, кандидат химических наук. Байдинов Туратбек Байдинович, Кыргызский национальный университет им. Ж.Баласагына, г. Бишкек, Кыргызская Республика, кандидат химических наук, доцент. Карымшакова Жаныл Мырза Исламбековна, Кыргызский национальный университет им. Ж.Баласагына, г.Бишкек, Кыргызская Республика, магистрант.
  2. Намазова Батима Сабыровна, Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясы, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, химия илимдеринин кандидаты. Байдинов Туратбек Байдинович, Ж. Баласагын атындагы улуттук университети, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, химия илимдеринин кандидаты, доцент. Карымшакова Жаныл Мырза Исламбековна, Ж.Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университети, Бишкек шаары, Кыргыз Республикасы, магистрант.
  3. Batima Namazova, National Academy of Sciences of the Kyrgyz Republic, Bishkek, Kyrgyz Republic, candidate of chemical sciences. Turatbek Baidinov, Kyrgyz National University by name of Zh. Balasagyn, Bishkek. Kyrgyz Republic, candidate of chemical sciences, associate professor. Zhanyl Myrza Karymshakova, Kyrgyz National University by name of Zh.Balasagyn, Bishkek, Kyrgyz Republic, undergraduate student.
Pdf
DOI
  • 10.26104/NNTIK.2022.1.6.023
  • Citing
  • Намазова Б.С., Байдинов Т.Б., Карымшакова Ж.И. ИССЛЕДОВАНИЕ ГЕТЕРОГЕННЫХ РАВНОВЕСИЙ И СВОЙСТВ ТВЕРДЫХ ФАЗ В СИСТЕМАХ ИЗ АЦЕТАТОВ КОБАЛЬТА, МЕДИ, N, N-ДИМЕТИЛФОРМАМИДА И ВОДЫ ПРИ 25о С. Наука, новые технологии и инновации Кыргызстана. 2022. №. 6. C. 120-126